Một số giải pháp khắc phục tình trạng đảng viên bị xóa tên, xin ra khỏi Đảng

Đảng bộ tỉnh Đồng Nai hiện có 940 tổ chức cơ sở đảng, trong đó, có 617 chi bộ cơ sở và 323 đảng bộ cơ sở (có 3.059 chi bộ trực thuộc đảng bộ cơ sở) và 90.170 đảng viên, có 36.924 đảng viên nữ, 3.201 đảng viên dự bị. Qua tổng kết 05 năm công tác tổ chức xây dựng Đảng (2020-2025) của Đảng bộ tỉnh Đồng Nai, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác quản lý đảng viên vẫn còn khó khăn, hạn chế, trong đó, số lượng đảng viên bị xóa tên, đưa ra khỏi Đảng còn cao. Từ đầu nhiệm kỳ đến nay, toàn Đảng bộ tỉnh đã có 708 đảng viên bị xóa tên và 733 đảng viên xin ra khỏi Đảng. Lý do đảng viên bị xóa tên và xin ra khỏi Đảng chủ yếu do tự ý bỏ sinh hoạt đảng (không đóng phải phí) 03 tháng trong năm mà không có lý do chính đáng; hoàn cảnh gia đình khó khăn; theo gia đình định cư ở nước ngoài.

Lễ kết nạp đảng viên tại Chi bộ Công ty Hwaseung Vina, thuộc Đảng bộ huyện Nhơn Trạch

Từ thực tiễn công tác quản lý đảng viên cho thấy, tỷ lệ đảng viên bị xóa tên, xin ra khỏi Đảng xuất phát từ những nguyên nhân chủ yếu sau đây:

Thứ nhất, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cho cán bộ, đảng viên ở một số nơi thiếu thường xuyên và chưa toàn diện; công tác tuyên truyền, phổ biến các quy định, hướng dẫn của Trung ương (về quản lý sinh hoạt đảng; chuyển sinh hoạt đảng; đảng viên xin miễn công tác và sinh hoạt đảng; rà soát, phát hiện, giáo dục, giúp đỡ, sàng lọc, đưa đảng viên không còn đủ tư cách ra khỏi Đảng…), các chủ trương, chính sách của Nhà nước, của tỉnh (về đào tạo nghề, hỗ trợ việc làm…) ở một số cấp ủy, tổ chức đảng chưa sâu, chưa đạt yêu cầu. Trong sinh hoạt chi bộ, đa số chi bộ ít sinh hoạt chuyên đề về công tác quản lý đảng viên để tăng cường tuyên truyền, giáo dục, phòng ngừa, ngăn chặn, hạn chế tình trạng đảng viên tự ý bỏ sinh hoạt đảng hoặc xin ra khỏi Đảng.

Thứ hai, công tác tạo nguồn, bồi dưỡng, giáo dục chính trị tư tưởng có nơi chưa được quan tâm đúng mức, chưa tạo được chuyển biến sâu sắc trong nhận thức của quần chúng ưu tú; một số tổ chức chính trị - xã hội lựa chọn, giới thiệu quần chúng ưu tú cho Đảng chưa đảm bảo chất lượng; đảng viên chính thức chưa tận tình hướng dẫn, giúp đỡ đảng viên trong thời gian dự bị. Bên cạnh đó, động cơ phấn đấu vào Đảng của một số đảng viên chưa đúng đắn, rõ ràng, vì lợi ích cá nhân, do đó khi không đạt được thì giảm sút ý chí chiến đấu thì không còn tha thiết với Đảng.

Quần chúng trẻ ở khu vực nông thôn có xu hướng thoát ly khỏi địa phương đi làm ăn xa, việc làm và nơi cư trú không ổn định; quần chúng là người lao động trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước chủ yếu làm việc theo ca, kíp; ít có thời gian dành cho các hoạt động đảng, hoạt động chính trị - xã hội, chủ yếu là ngoài giờ, từ đó, tạo nên tâm lý e ngại với việc vào Đảng.

Việc thực hiện chỉ tiêu gọi đảng viên nhập ngũ, công tác kết nạp đảng viên đối với hạ sĩ quan, binh sĩ trong thời gian phục vụ tại ngũ ở đơn vị còn chạy theo chỉ tiêu; chưa có sự kết hợp chặt chẽ giữa ngành quân sự, công an với địa phương trong công tác phát triển đảng, quản lý, sử dụng đảng viên là hạ sĩ quan, binh sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự, công an về địa phương.

Thứ ba, công tác quản lý đảng viên của một số cấp ủy, tổ chức đảng chưa đạt hiệu quả, chủ yếu quản lý ở nơi công tác và trong sinh hoạt đảng; việc nắm bắt diễn biến tư tưởng, hoạt động của đảng viên có lúc chưa kịp thời; chưa có giải pháp để quản lý chặt chẽ đảng viên, còn trông chờ vào sự chỉ đạo của cấp ủy cấp trên và sự tự giác của đảng viên. Việc phân công nhiệm vụ cho đảng viên hằng năm có nơi chưa thực hiện, hoặc có thực hiện nhưng chưa phù hợp với năng lực, sở trưởng, điều kiện, hoàn cảnh của từng đảng viên.

Một số đảng viên ở khu vực nông thôn, quân nhân xuất ngũ điều kiện kinh tế còn gặp nhiều khó khăn, không tìm được việc làm tại địa phương, phải đi làm ăn xa nên dẫn đến bỏ sinh hoạt … Sự phối hợp giữa tổ chức đảng có đảng viên chuyển đi với tổ chức đảng có đảng viên chuyển đến chưa chặt chẽ. Nơi chuyển đi không thực hiện đầy đủ viết phiếu báo đảng viên chuyển sinh hoạt đảng hoặc nơi đảng viên chuyển đến tiếp nhận phiếu báo đảng viên chuyển sinh hoạt đảng không theo dõi, xử lý kịp thời; vẫn còn tổ chức đảng chạy theo số lượng, ảnh hưởng đến chất lượng đảng viên được kết nạp.

Việc đánh giá, xếp loại chất lượng đảng viên một số nơi chưa nghiêm, chưa thực chất, do đó, đảng viên chưa nhận thức rõ khuyết điểm, hạn chế để phấn đấu vươn lên.

Thứ tư, chất lượng sinh hoạt chi bộ còn nhiều hạn chế cũng ảnh hưởng không nhỏ đến nhận thức của cán bộ, đảng viên khi đứng trong tổ chức đảng; một số chi bộ ở địa bàn dân cư thường tổ chức sinh hoạt chi bộ vào ngày làm việc, không linh hoạt tổ chức sinh hoạt chi bộ vào ngày nghỉ, buổi tối nên đảng viên là người lao động trong các doanh nghiệp, đảng viên đi làm việc xa nơi cư trú khó sắp xếp thời gian tham dự sinh hoạt đầy đủ.

Nhiều doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước chưa có tổ chức đảng; địa phương nơi doanh nghiệp hoạt động hoặc nơi đảng viên đến cư trú có tổ chức đảng nhưng xa nơi làm việc không chuyển sinh hoạt đảng do không thuận lợi tham gia sinh hoạt đảng.

Đa số chủ doanh nghiệp tư nhân không là đảng viên, không tạo điều kiện thuận lợi cho người lao động là đảng viên trong doanh nghiệp được tham gia sinh hoạt đảng định kỳ, dẫn đến đảng viên xin ra khỏi Đảng hoặc bỏ sinh hoạt đảng.

Thứ năm, cấp ủy, chính quyền địa phương chưa có cơ chế, chính sách hỗ trợ đảng viên ở khu vực nông thôn, đảng viên là hạ sĩ quan, binh sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự, công an, đảng viên có hoàn cảnh khó khăn phát triển kinh tế gia đình, vượt khó, vươn lên, ổn định cuộc sống. Công tác phối hợp giữa các địa phương, cơ quan, đơn vị có liên quan trong việc định hướng, giáo dục nghề nghiệp, quản lý học nghề, tạo việc làm… chưa chặt chẽ.

Một số doanh nghiệp nhà nước sau khi cổ phần hóa thành tư nhân, tái cấu trúc doanh nghiệp, cắt giảm lao động, người lao động là đảng viên phải tự tìm việc làm, ổn định kinh tế bản thân, nên không quan tâm thực hiện nhiệm vụ đảng viên, dẫn đến bỏ sinh hoạt đảng.

Thứ sáu, công tác kiểm tra, giám sát của nhiều cấp ủy, ủy ban kiểm tra về quản lý đảng viên chưa thường xuyên, nhất là kiểm tra, giám sát việc phân công nhiệm vụ đảng viên, việc chấp hành các nguyên tắc sinh hoạt đảng, quản lý hồ sơ đảng viên, quản lý sinh hoạt đảng, giới thiệu chuyển sinh hoạt đảng.

Vai trò nòng cốt của cán bộ, đảng viên là người đứng đầu các tổ chức chính trị - xã hội trong việc tăng cường giám sát, góp ý xây dựng cấp ủy, chi bộ về quản lý đảng viên của nhiều đồng chí chưa được phát huy đúng mức.

Đảng viên xuất ngũ phát biểu ý kiến tại buổi đối thoại giữa Bí thư Tỉnh ủy với thanh niên hoàn thành nghĩa vụ quân sự trở về địa phương năm 2024

Để khắc phục tình trạng đảng viên bị xóa tên, xin ra khỏi Đảng, các cấp ủy đảng, chính quyền cần tập trung triển khai thực hiện tốt một số giải pháp sau:

Một là, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng

Các cấp ủy đảng cần đẩy mạnh công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cho cán bộ, đảng viên, nhất là đảng viên trẻ nhằm xây dựng đội ngũ đảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, có trí tuệ, phẩm chất đạo đức cách mạng, có ý thức tổ chức kỷ luật, thực sự tiên phong gương mẫu, có năng lực công tác và hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; chủ động nắm bắt và uốn nắn những suy nghĩ lệch lạc và có biện pháp giải quyết kịp thời tư tưởng của đảng viên; kịp thời biểu dương, khen thưởng điển hình tiên tiến, gương "người tốt, việc tốt" tạo sức lan tỏa trong xã hội.

Ban Chỉ đạo 35 cấp tỉnh, huyện tập trung hướng dẫn các cơ quan chức năng, cơ quan báo chí, truyền thông tuyên truyền sâu rộng về nghị quyết, chỉ thị của Đảng kết hợp với công tác tuyên truyền, định hướng tư tưởng trong đảng viên, đoàn viên trước các vấn đề chính trị, thời sự, xã hội bức xúc, dư luận quan tâm và những vấn đề nảy sinh ở địa phương trong quản lý đảng viên; đấu tranh phản bác các luận điệu, quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng. Các cơ quan thông tin báo chí của tỉnh mở chuyên mục đấu tranh, phản bác những luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch và thường xuyên tổ chức thực hiện các loạt bài, thông tin tuyên truyền về việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

Hai là, nâng cao chất lượng công tác tạo nguồn, bồi dưỡng, kết nạp đảng viên

Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội thường xuyên quan tâm nâng cao chất lượng các phong trào, đa dạng về hình thức, phong phú về nội dung để tập hợp đông đảo quần chúng vào tổ chức, qua đó, tuyên truyền, bồi dưỡng giác ngộ lý tưởng cách mạng cho quần chúng, phát hiện những quần chúng thật sự ưu tú, tự nguyện phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng cách mạng của Đảng để giới thiệu phát triển đảng viên.

Các cấp ủy đảng thường xuyên chỉ đạo rà soát, nắm chắc số lượng đoàn viên, hội viên trong doanh nghiệp, xây dựng kế hoạch tạo nguồn, tạo điều kiện, môi trường thuận lợi cho quần chúng tham gia rèn luyện, phấn đấu vào Đảng. Thực hiện đúng, đầy đủ quy trình từ khâu phát hiện, lựa chọn quần chúng ưu tú để bồi dưỡng, giúp đỡ, đưa vào nguồn kết nạp đến khâu thẩm tra, xác minh và xem xét kết nạp vào Đảng; coi trọng tiêu chuẩn, đặc biệt là tiêu chuẩn giác ngộ chính trị, có nhận thức đúng, đầy đủ về Đảng, động cơ vào Đảng trong sáng; phát huy trách nhiệm của đảng viên chính thức thường xuyên hướng dẫn, giúp đỡ đảng viên dự bị thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện, thực hiện nhiệm vụ đảng viên trong thời gian dự bị, kể cả sau khi được công nhận đảng viên chính thức.

Ba là, tăng cường công tác quản lý, đánh giá, xếp loại chất lượng đảng viên

Cấp ủy, chi bộ thường xuyên rà soát, lập danh sách đảng viên đi làm ăn xa, yêu cầu những đảng viên này làm thủ tục chuyển sinh hoạt đảng theo quy định; đồng thời, tăng cường trao đổi thông tin giữa tổ chức đảng nơi đảng viên đang sinh hoạt với tổ chức đảng nơi đảng viên đến làm việc, cư trú, xem đây là yêu cầu bắt buộc trong công tác quản lý đảng viên.

Thực hiện chặt chẽ, đồng bộ, đúng quy định, hướng dẫn về quản lý đảng viên đang công tác thường xuyên giữ mối liên hệ với tổ chức đảng và Nhân dân nơi cư trú; quản lý sinh hoạt đảng và chuyển sinh hoạt đảng. Quán triệt thực hiện nghiêm các chỉ thị, hướng dẫn của Trung ương, tỉnh về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ cần được coi trọng, duy trì thường xuyên. Nội dung sinh hoạt phải gắn với thực hiện Chỉ thị 05-CT/TW, Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XII), các quy định của Đảng về nêu gương và tiêu chí đánh giá “Chi bộ bốn tốt”, “Đảng bộ cơ sở bốn tốt” theo Hướng dẫn số 13-HD/BTCTU, ngày 28/4/2023 của Ban Tổ chức Tỉnh ủy và các quy định, hướng dẫn của cấp ủy cấp trên về thực hiện mô hình “Chi bộ bốn tốt”, “Đảng bộ cơ sở bốn tốt”.

Đảng viên là cán bộ, công chức xã, phường, thị trấn sinh hoạt tại chi bộ ấp, khu phố phải phát huy vai trò là đảng viên nòng cốt trong việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của chi bộ; chủ động triển khai thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp để tăng cường quản lý đảng viên.

Thực hiện nghiêm túc việc kiểm điểm, nhận xét, đánh giá, xếp loại đảng viên nhằm khắc phục tình trạng nể nang, hình thức trong nhận xét, đánh giá đảng viên hằng năm; nêu cao tính trung thực, khách quan, chân thành trong tự phê bình, phê bình và xây dựng đoàn kết nội bộ.

Bốn là, quan tâm xây dựng, củng cố tổ chức đảng và nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng

Thực hiện nghiêm Kết luận số 18-KL/TW, ngày 22/9/2017 của Ban Bí thư về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Chỉ thị số 10-CT/TW của Ban Bí thư (khóa X) “Về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ” trong tình hình mới và Hướng dẫn số 12-HD/BTCTW, ngày 06/7/2018 của Ban tổ chức Trung ương về một số vấn đề về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ. Cấp ủy chi bộ nên bố trí thời gian sinh hoạt phù hợp, nội dung phong phú, đa dạng; theo dõi chặt chẽ số đảng viên vắng mặt thường xuyên để kịp thời nhắc nhở; thực hiện đầy đủ các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt đảng, nhất là nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình, trên cơ sở thực sự phát huy dân chủ rộng rãi trong sinh hoạt của cấp ủy, chi bộ, đảng bộ; phát huy quyền, trách nhiệm và tính nêu gương của cán bộ, đảng viên nhất là người đứng đầu trong việc tham gia xây dựng, thực hiện nghị quyết của chi bộ, đảng bộ.

Tăng cường củng cố nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức đảng trong các loại hình doanh nghiệp; hướng dẫn tổ chức đảng trong doanh nghiệp xây dựng, thực hiện tốt quy chế hoạt động, phối hợp giữa cấp ủy với ban lãnh đạo, chủ doanh nghiệp. Trong đó, cần quy định trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc tạo điều kiện để tổ chức đảng, tổ chức chính trị - xã hội hoạt động, phối hợp giải quyết kịp thời những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ, lợi ích hợp pháp, chính đáng của doanh nghiệp và người lao động giới thiệu, tiến cử đảng viên đủ tiêu chuẩn, điều kiện để xem xét, bổ nhiệm làm lãnh đạo doanh nghiệp. Rà soát, sắp xếp kiện toàn tổ chức đảng, các tổ chức chính trị - xã hội đảm bảo vừa tinh gọn, giảm đầu mối, tổ chức và hoạt động thống nhất, đồng bộ, nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên phù hợp với giai đoạn mới hiện nay.

Năm là, thực hiện tốt các cơ chế, chính sách về vận động hỗ trợ vốn giúp đảng viên có hoàn cảnh khó khăn vươn lên; hỗ trợ dạy nghề, giới thiệu việc làm cho đối tượng là thanh niên; theo dõi, quản lý việc học nghề, giới thiệu việc làm cho hạ sĩ quan, binh sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự, công an về địa phương.

Các tổ chức chính trị - xã hội tăng cường công tác vận động, tập hợp hạ sĩ quan, binh sĩ hoàn thành nghĩa vụ quân sự, công an về địa phương tham gia các câu lạc bộ cựu quân nhân ở địa bàn dân cư, tạo điều kiện giúp đỡ nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, phát triển kinh tế gia đình, tích cực tham gia các phong trào ở địa phương; thông qua hoạt động phong trào, phát hiện giới thiệu cấp ủy, chính quyền địa phương đưa đi đào tạo, bồi dưỡng nguồn cán bộ cho cơ sở. Quan tâm giới thiệu việc làm, hỗ trợ vốn vay cho thanh niên khởi nghiệp, phát triển kinh tế gia đình, sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt nhiệm vụ của người đảng viên.

Cấp ủy, chính quyền địa phương tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo đẩy mạnh các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội ở khu vực nông nghiệp, nông thôn, tạo ra nhiều việc làm và thu nhập ổn định ngay tại địa phương, tạo điều kiện cho người dân và đảng viên có việc làm, giảm dần số lượng đảng viên đi làm ăn xa.

Sáu là, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát tổ chức đảng và đảng viên để giáo dục, phòng ngừa đảng viên sai phạm, khuyết điểm; kiểm tra làm rõ, xử lý kịp thời đối với những đảng viên có dấu hiệu vi phạm, có dư luận và đơn thư khiếu nại, tố cáo; kiên quyết đưa những đảng viên không còn tha thiết với Đảng ra khỏi Đảng, tránh tình trạng tổ chức đảng đông nhưng không mạnh; bổ sung nội dung kiểm tra, giám sát việc phân công cấp ủy viên dự sinh hoạt chi bộ thuộc địa bàn được phân công phụ trách.

Bảy là, nâng cao ý thức, trách nhiệm của đảng viên, mỗi đảng viên phải nêu cao tính đảng, tính chính trị, phải tự giác tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất, đạo đức cách mạng; chấp hành nghiêm các nhiệm vụ khi được chuyển sinh hoạt đảng, giới thiệu về giữ mối liên hệ với tổ chức đảng và Nhân dân nơi cư trú; mạnh dạn phê bình đảng viên khi có dấu hiệu vi phạm về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống và tích cực đóng góp ý kiến xây dựng chi bộ trong sạch, vững mạnh; kịp thời phản ánh tình hình, tâm tư, nguyện vọng và khó khăn, vướng mắc trong thực hiện nhiệm vụ của đảng viên để chi ủy, chi bộ có biện pháp giúp đỡ hoặc kiến nghị cấp có thẩm quyền giải quyết.

Công Minh