Công tác kiểm tra, giám sát (KT,GS) của các cơ quan tham mưu giúp việc cấp ủy các cấp và ban cán sự đảng, đảng đoàn ở tỉnh

I- Công tác KT,GS của các cơ quan tham mưu giúp việc cấp ủy  

Các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp theo Điều lệ Đảng uy định, do cấp ủy lập ra để thực hiện nhiệm vụ và thực hiện chức năng tham mưu, giúp cấp ủy về lĩnh vực công tác được giao, công tác xây dựng Đảng và thực hiện nhiệm vụ do cấp ủy giao, đó là, các cơ quan tham mưu của cấp ủy (các ban đảng, văn phòng cấp ủy, như: ủy ban kiểm tra (UBKT), văn phòng, ban tổ chức, ban tuyên giáo, ban dân vận, ban nội chính).

Về công tác KT,GS, các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy thực hiện một số nhiệm vụ:

- Phối hợp với UBKT cùng cấp tham mưu, giúp cấp ủy xây dựng và tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch kiểm tra, giám sát hằng năm thuộc lĩnh vực phụ trách; tham gia các cuộc KT,GS của cấp ủy hoặc chủ trì KT,GS khi được cấp ủy giao.

- Xây dựng chương trình, kế hoạch và sử dụng bộ máy của cơ quan mình tiến hành kiểm tra, giám sát tổ chức đảng cấp dưới và đảng viên hoặc phối hợp với UBKT và các cơ quan tham mưu, giúp việc khác của cấp ủy để tiến hành KT,GS.

- Giúp cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy theo dõi, đôn đốc tổ chức đảng cấp dưới thực hiện nhiệm vụ KT,GS; tham gia ý kiến và giúp cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy kết luận các nội dung KT,GS thuộc lĩnh vực được giao.

1- Công tác kiểm tra

1.1- Nội dung kiểm tra

Nội dung kiểm tra của các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy như nội dung kiểm tra của cấp ủy, tập trung vào nội dung có liên quan đến chức năng, nhiệm vụ, lĩnh vực phụ trách và những nội dung do cấp ủy giao. Tùy theo nhiệm vụ của từng cơ quan để xác định nội dung KT,GS thuộc lĩnh vực phụ trách và tham mưu, giúp việc cho cấp ủy cùng cấp.

* Đối với tổ chức đảng:

- Việc chấp hành Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, chủ trương, nghị quyết, chỉ thị, quy định, quyết định, quy chế, kết luận, hướng dẫn của Đảng, pháp luật của Nhà nước.

- Việc chấp hành các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng, giữ gìn đoàn kết nội bộ, quy chế làm việc, chế độ công tác, thực hiện dân chủ trong Đảng.

- Việc lãnh đạo, chỉ đạo thực hành tiết kiệm; phòng, chống tham nhũng, lãng phí; quản lý, rèn luyện phẩm chất, đạo đức, lối sống đảng viên.

- Việc lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện cải cách hành chính, cải cách tư pháp; lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan bảo vệ pháp luật trong công tác điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án.

- Việc tuyển dụng, tiếp nhận, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá, luân chuyển, điều động, bổ nhiệm, nâng ngạch, bố trí, sử dụng, giới thiệu ứng cử, bầu cử, khen thưởng, kỷ luật cán bộ, thực hiện chính sách cán bộ.

- Việc lãnh đạo, chỉ đạo và giải quyết khiếu nại, tố cáo.

* Đối với đảng viên: Tiêu chuẩn đảng viên, tiêu chuẩn cấp ủy viên và việc thực hiện nhiệm vụ đảng viên.

1.2- Đối tượng kiểm tra

- Cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy, thường trực cấp ủy, trước hết là cấp dưới trực tiếp.

- Đảng viên thuộc lĩnh vực phụ trách và các đối tượng khác do cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy cùng cấp giao.

1.3- Cách tiến hành

- Các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy cấp sử dụng bộ máy của mình để kiểm tra hoặc phối hợp với các cơ quan tham mưu, giúp việc khác của cấp ủy và UBKT cùng cấp (dưới sự chỉ đạo của cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy hoặc theo quy định của cấp ủy về phối hợp kiểm tra) để kiểm tra.

- Qua kiểm tra, các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy kết luận về những nội dung được kiểm tra, báo cáo với cấp ủy, ban thường cấp ủy cùng cấp về kết quả kiểm tra và những kiến nghị cần thiết. Trường hợp phát hiện tổ chức đảng và đảng viên có dấu hiệu vi phạm cần xem xét, kết luận, xử lý kỷ luật, các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy báo cáo với cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy và thông báo cho UBKT của cấp ủy cùng cấp xem xét, giải quyết theo thẩm quyền.

*  Cách tiến hành

- Căn cứ chương trình, kế hoạch kiểm tra trong từng thời gian (năm, 06 tháng,...), xác định nội dung, đối tượng, hình thức, phương pháp, thời gian, thời điểm kiểm tra, tổ chức kiểm tra, kết luận.

Qua kiểm tra, nhận xét, đánh giá, kết luận về ưu điểm, khuyết điểm, vi phạm (nếu có) và nguyên nhân; rút ra những kinh nghiệm về lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện; bổ sung, sửa đổi những vấn đề cần thiết; phát hiện những nhân tố mới, biểu dương, khen thưởng những tổ chức đảng và đảng viên chấp hành tốt; phát huy ưu điểm, khắc phục thiếu sót, khuyết điểm; phê bình tổ chức đảng và đảng viên có thiếu sót, khuyết điểm; kịp thời đề nghị tổ chức đảng có thẩm quyền (cấp ủy, UBKT) xem xét vi phạm đến mức phải xử lý; những trường hợp có dấu hiệu vi phạm pháp luật thì kiến nghị chuyển cơ quan pháp luật có thẩm quyền xem xét, xử lý.

- Các bước kiểm tra:

Bước chuẩn bị

Nắm tình hình hoạt động của các tổ chức đảng cấp dưới và đảng viên; căn cứ vào yêu cầu công tác xây dựng Đảng, nhiệm vụ chính trị và tình hình thực tế trong từng thời gian, quyết định lựa chọn nội dung, đối tượng kiểm tra phù hợp; trao đổi với tở chức đảng nơi được chọn kiểm tra về chủ trương và nội dung kiểm tra.

Quyết định kiểm tra, xây dựng kế hoạch kiểm tra, tổ chức lực lượng, thành lập đoàn (hoặc tổ) kiểm tra (gọi chung là đoàn kiểm tra); phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên trong đoàn kiểm tra.

Bước tiến hành

Đoàn kiểm tra làm việc với tổ chức đảng và đảng viên được kiểm tra để thông báo quyết định, kế hoạch kiểm tra, đoàn kiểm tra; đề cương gợi ý xây dựng báo cáo tự kiểm tra, yêu cầu báo cáo tự kiểm tra, giải trình bằng văn bản, cung cấp tài liệu, phối hợp kiểm tra.

Đoàn kiểm tra tiến hành thẩm tra, xác minh: Thu thập tài liệu, nắm tình hình và lấy ý kiến đóng góp của một số đảng viên thuộc tổ chức đảng được kiểm tra; nhận báo cáo giải trình; tiến hành thẩm tra, xác minh; kiểm tra một số tổ chức đảng trực thuộc tổ chức đảng được kiểm tra để có thêm cơ sở kết luận.

Tổ chức hội nghị để đoàn kiểm tra thông báo kết quả thẩm tra, xác minh bằng văn bản. Hội nghị thảo luận đóng góp ý kiến nhận xét, đánh giá.

Đoàn kiểm tra tiếp tục thẩm tra, xác minh (nếu cần); trao đổi với tổ chức đảng và đảng viên được kiểm tra về dự kiến kết luận; chuẩn bị báo cáo kết quả kiểm tra.

Bước kết thúc

Đoàn kiểm tra báo cáo về ưu điểm, khuyết điểm và vi phạm (nếu có) về những nội dung được kiểm tra.

Nếu tổ chức đảng và đảng viên được kiểm tra có vi phạm đến mức phải thi hành kỷ luật thì đề nghị tổ chức đảng có thẩm quyền xem xét. Nếu tổ chức đảng và đảng viên có dấu hiệu vi phạm thì kiến nghị cấp ủy hoặc giao UBKT tiến hành kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm.

Đoàn kiểm tra chuẩn bị các văn bản kết luận. Chỉ đạo rút kinh nghiệm cuộc kiểm tra; KT,GS, đôn đốc việc chấp hành kết luận.

2 - Công tác giám sát

2.1- Nội dung giám sát

- Đối với tổ chức đảng: giám sát việc chấp hành chủ trương, nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn thuộc lĩnh vực phụ trách và những nội dung do cấp ủy giao.

- Đối với đảng viên: giám sát việc thực hiện nhiệm vụ đảng viên.

2.2- Đối tượng giám sát

- Chi ủy, chi bộ, cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy, thường trực cấp ủy, các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy cấp dưới.

- Đảng viên thuộc lĩnh vực phụ trách.

2.3- Cách tiến hành giám sát

* Giám sát thường xuyên, có 02 hình thức:

Thông báo cho đối tượng giám sát biết về thành viên của các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy hoặc cán bộ được giao thực hiện nhiệm vụ giám sát.

- Giám sát trực tiếp:

+ Nghe các thành viên lãnh đạo cơ quan báo cáo kết quả thực hiện công việc được giao; thực hiện tự phê bình và phê bình.

+ Nghe cấp ủy, tổ chức đảng cấp dưới, các đơn vị tham mưu, giúp việc của cơ quan mình phản ánh, báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ.

+ Cử cán bộ của cơ quan theo dõi lĩnh vực, địa bàn; dự các cuộc họp, hội nghị của cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy, tổ chức đảng cấp dưới.

+ Các đồng chí lãnh đạo các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy các cấp gặp gỡ, trao đổi với đối tượng giám sát.

- Giám sát gián tiếp:

+ Nghiên cứu các văn bản, báo cáo; thông báo kết luận về các cuộc KT,GS; kết quả tự phê bình và phê bình, thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao...

+ Ý kiến trao đổi, phản ánh, kiến nghị, báo cáo kết quả thanh tra, KT,GS của các tổ chức nhà nước, Mặt trận Tổ quốc, tổ chức chính trị - xã hội; phản ánh của các phương tiện thông tin đại chúng.

+ Xem xét đơn tố cáo của đảng viên và quần chúng; khiếu nại của tổ chức, cá nhân đối với tổ chức đảng, đảng viên.

* Giám sát chuyên đề: Việc giám sát theo chuyên đề của các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp uỷ thực hiện như quy trình giám sát chuyên để của cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy:

 Bước chuẩn bị

Căn cứ chương trình, kế hoạch công tác năm, các ban tham mưu giúp việc cấp ủy quyết định lập đoàn, tổ giám sát và xây dựng kế hoạch giám sát cụ thể đối với tổ chức đảng hoặc đảng viên. Phân công nhiệm vụ cho các thành viên, chuẩn bị các văn bản tài liệu phục vụ việc giám sát. Có văn bản yêu cầu đối tượng giám sát chuẩn bị báo cáo và cung cấp tài liệu liên quan đến nội dung giám sát.

 Bước tiến hành

Đoàn, tổ giám sát làm việc với đại diện tổ chức đảng, đảng viên được giám sát để triển khai quyết định, kế hoạch giám sát; nhận và nghiên cứu báo cáo, các tài liệu; làm việc với tổ chức, cá nhân có liên quan, chuẩn bị dự thảo báo cáo kết quả giám sát. Yêu cầu tổ chức đảng được giám sát hoặc tổ chức đảng có đảng viên được giám sát tổ chức hội nghị để đoàn giám sát trình bày dự thảo báo cáo kết quả giám sát; hội nghị thảo luận. Thành phần hội nghị là đoàn, tổ giám sát; đảng viên, tổ chức đảng được giám sát; tổ chức, cá nhân có liên quan.

Bước kết thúc

Đoàn giám sát báo cáo kết quả giám sát, thông báo kết luận giám sát bằng văn bản đến tổ chức đảng, đảng viên được giám sát và tổ chức, cá nhân có liên quan; lập và nộp lưu hồ sơ.

2.4- Thẩm quyền và trách nhiệm của chủ thể giám sát (các cơ quan tham mưu giúp việc của cấp ủy).

- Thành viên các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy và cán bộ, chuyên viên được phân công theo dõi lĩnh vực, địa bàn khi thực hiện giám sát được yêu cầu tổ chức đảng, đảng viên thuộc phạm vi phụ trách báo cáo, cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến việc giám sát và phải giữ bí mật nội dung thông tin, tài liệu đó.

- Qua giám sát, kịp thời nhắc nhở đối tượng được giám sát phát huy ưu điểm, khắc phục, sửa chữa thiếu sót, khuyết điểm; nếu phát hiện tổ chức đảng hoặc đảng viên có dấu hiệu vi phạm thì báo cáo hoặc đề nghị tổ chức đảng có thẩm quyền kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm.

- Nếu phát hiện tổ chức đảng cấp dưới hoặc đảng viên không thực hiện, thực hiện không đúng hoặc ban hành các văn bản sai trái thì báo cáo cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy cùng cấp xem xét, xử lý.

- Chủ trì giải quyết tố cáo theo quy định của Bộ Chính trị hoặc cấp ủy cùng cấp về giải quyết tố cáo đối với đảng viên là cán bộ thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư hoặc cấp ủy cùng cấp quản lý có nội dung liên quan đến lĩnh vực phụ trách.

2.5- Trách nhiệm và quyền của đối tượng giám sát

- Trách nhiệm của đối tượng giám sát:

+ Chấp hành nghiêm chỉnh Điều lệ Đảng, các quy định của Đảng, của cấp ủy, UBKT cấp trên và cấp ủy cấp mình về công tác giám sát. Chấp hành các yêu cầu, quyết định của chủ thể giám sát hoặc của tổ chức đảng có thẩm quyền. 

+ Cung cấp đầy đủ, kịp thời các văn bản, tài liệu; tham dự đầy đủ các cuộc họp, buổi làm việc được triệu tập; báo cáo, trả lời, trao đổi, đầy đủ, trung thực với chủ thể giám sát về các nội dung được yêu cầu.

+ Thực hiện quyết định, thông báo, tiếp thu việc nhắc nhở, cảnh báo, các đề nghị hoặc yêu cầu của chủ thể giám sát; nghiên cứu, xem xét để phát huy.
mặt mạnh; khắc phục, sửa chữa những khuyết điểm, yếu kém hoặc hậu quả gây ra và báo cáo với chủ thể giám sát.

+ Không được gây khó khăn, trở ngại; không được từ chối khi có yêu cầu giám sát của tổ chức đảng có thẩm quyền; không để lộ bí mật nội dung giám sát cho tổ chức, cá nhân không có trách nhiệm biết.

- Quyền của đối tượng giám sát:

+ Được chủ thể giám sát thông báo trước người được phân công giám sát thường xuyên; được nghe nhận xét, đánh giá về bản thân hay tổ chức mà mình là thành viên.

+ Được chủ thể giám sát thông báo trước quyết định, kế hoạch giám sát theo chuyên đề.

+ Trình bày ý kiến, giải trình và bảo lưu ý kiến; được sử dụng bằng chứng chứng minh về các nội dung giám sát thuộc chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình.

+ Từ chối trả lời, cung cấp thông tin, tài liệu không thuộc phạm vi chức trách, nhiệm vụ, quyền hạn của mình hoặc không liên quan đến nội dung giám sát hoặc thấy chủ thể giám sát thực hiện không đúng nội dung, yêu cầu, trách nhiệm, thẩm quyền giám sát.

+ Được đề nghị, phản ánh, báo cáo với tổ chức đảng có thẩm quyền xem xét lại nhận xét, đánh giá đối với mình hoặc xem xét lại việc giám sát không đúng nội dung, yêu cầu, trách nhiệm của chủ thể giám sát.

2.6- Trách nhiệm và quyền của tổ chức, cá nhân có liên quan

- Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có liên quan

+ Thực hiện nghiêm túc các đề nghị hoặc yêu cầu của chủ thể giám sát thuộc chức trách, nhiệm vụ được giao.

+ Cung cấp thông tin, tài liệu đầy đủ, khách quan, trung thực và chịu trách nhiệm về những thông tin, tài liệu đó; không được từ chối hoặc đùn đẩy, né tránh cung cấp thông tin, tài liệu về những vấn đề thuộc trách nhiệm, quyền hạn của mình.

+ Không tiết lộ, cung cấp thông tin, tài liệu giám sát cho các tổ chức, cá nhân không có trách nhiệm biết.

- Quyền của tổ chức, cá nhân có liên quan:

+ Được chủ thể giám sát thông báo trước thời gian, nội dung làm việc với chủ thể giám sát.

+ Trao đổi với chủ thể giám sát về những vấn đề liên quan đến việc thực hiện các yêu cầu hoặc đề nghị của chủ thể giám sát.

+ Từ chối trả lời hoặc cung cấp thông tin, tài liệu không thuộc phạm vi chức trách, nhiệm vụ, quyền hạn của mình.

II- Công tác kiểm tra của các ban cán sự đảng, đảng đoàn trực thuộc tỉnh

Ban cán sự đảng, đảng đoàn lãnh đạo, chỉ đạo việc thực hiện Cương lĩnh, đường lối, chủ trương, chính sách, nghị quyết, chỉ thị của Đảng; phương hướng nhiệm vụ chính trị, tổ chức, cán bộ của ngành, đơn vị; lãnh đạo kiểm tra việc chấp hành đường lối, chính sách của Đảng thuộc phạm vi được phân công phụ trách.

Theo Quy định số 34-QĐ/TU, ngày 10/5/2023 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu,  tổ chức, mối quan hệ công tác của đảng đoàn, ban cán sự đảng ở tỉnh. Do đó, căn cứ quy chế làm việc và tình hình thực tế để xác định nội dung, đối tượng và phương pháp lãnh đạo công tác kiểm tra (theo quy định về chức năng, nhiệm vụ và quy chế hoạt động của từng đảng đoàn, ban cán sự đảng do BTV Tỉnh ủy ban hành).

1- Nội dung lãnh đạo

- Triển khai quán triệt và chấp hành Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quy định, quy chế, hướng dẫn của Đảng về công tác KT,GS, kỷ luật đảng.

- Lãnh đạo các thành viên của ban cán sự đảng, đảng đoàn gương mẫu thực hiện công tác kiểm tra và chấp hành nghiêm chỉnh khi được kiểm tra, giám sát.

- Lãnh đạo việc giải quyết các đề xuất, kiến nghị về công tác kiểm tra có liên quan đến trách nhiệm, thẩm quyền của ban cán sự đảng, đảng đoàn; lãnh đạo khắc phục hậu quả, sửa chữa khuyết điểm sau KT,GS.

- Kiến nghị, đề xuất cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung các quy định của Đảng về công tác KT,GS, kỷ luật đảng.

2- Đối tượng lãnh đạo

- Thành viên của ban cán sự đảng, đảng đoàn (như: Ủy viên Đảng đoàn HĐND tỉnh, UBMTTQ tỉnh, … Ủy viên các ban cán sự đảng UBND tỉnh, Viện kiểm sát, Tòa án tỉnh,…).

- Những tổ chức, cá nhân thuộc thẩm quyền kiến nghị, đề xuất của ban cán sự đảng, đảng đoàn.

3- Phương pháp lãnh đạo

- Ban hành văn bản chỉ đạo về công tác kiểm tra thuộc chức năng, nhiệm vụ được giao.

- Phân công các thành viên ban cán sự đảng, đảng đoàn lãnh đạo công tác kiểm tra thuộc phạm vi phụ trách.

- Trực tiếp làm việc hoặc thông qua văn bản chỉ đạo của ban cán sự đảng, đảng đoàn đối với đối tượng lãnh đạo.

- Phối hợp với cấp uỷ, tổ chức đảng, tổ chức nhà nước, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội để lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ kiểm tra.

* Ban cán sự đảng, đảng đoàn được sử dụng bộ máy giúp việc chuyên trách của cơ quan, đơn vị để thực hiện công tác lãnh đạo, chỉ đạo của mình, trườn hợp cần thiết, tập thể ban cán sự đảng, đảng đoàn có thể quyết định một số cán bộ chuyên trách, giúp việc.

Văn phòng hoặc bộ phận tham mưu, giúp việc ban cán sự đảng, đảng đoàn là đơn vị tham mưu, giúp ban cán sự đảng, đảng đoàn thực hiện nhiệm vụ lãnh đạo công tác kiểm tra; thực hiện nhiệm vụ tổng hợp, theo dõi và là đầu mối phối hợp giữa ban cán sự đảng, đảng đoàn với cấp ủy, tổ chức đảng, tập thể lãnh đạo và người đứng đầu cơ quan, đơn vị, tổ chức nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội có liên quan trong thực hiện nhiệm vụ lãnh đạo công tác kiểm tra; giúp tham mưu xây dựng chương trình kiểm tra, giám sát, đôn đốc, theo dõi việc triển khai thực hiện.

Cho chủ trương, quan điểm xử lý kỷ luật (không chỉ đạo cụ thể về hình thức và mức kỷ luật) đảng viên là cán bộ, công chức, viên chức thuộc thẩm quyền theo phân cấp quản lý cán bộ.

                                                                                                                                                                                                           Nguyễn Thị Vân