Lịch sử ngày truyền thống học sinh, sinh viên
Giữa giai đoạn lịch sử năm 1949 đến năm 1950 các cuộc đấu tranh của HS,SV diễn ra vô cùng sôi nổi và quyết liệt, chúng ta cùng nhau nêu cao tinh thần chiến đấu chống lại bọn thực dân Pháp xâm lược. Đồng thời, có sự góp mặt của bọn Mỹ, chúng đã lâm le bờ cõi đất nước ta, giả nhân nghĩa sang giúp dân ta xung phong đi bảo vệ an ninh của học sinh, mong muốn được học tiếng dân ta nhưng thực chất là đàn áp, khủng bố bóc lột người dân. Dân ta đã nhận ra được bộ mặt thật của bọn chúng, đồng bào ta đứng lên vận động người dân đi biểu tình, chống đối, những bảng hiệu giảm tô, giảm sưu thuế được nêu cao, buộc giặc Pháp phải thả những chiến sĩ cách mạng yêu nước của dân ta ra, đòi công ăn việc làm, HS,SV bấy giờ cũng tham gia hưởng ứng nên đã bãi trường đi tham gia vào cuộc biểu tình.
09/01/1950, một cuộc biểu tình lớn đã diễn ra, trong đó, có đoàn thanh niên cứu quốc, đoàn học sinh Sài Gòn, số người có mặt đã lên đến 2.000 người, tất cả đều là HS,SV từ nhiều trường học khác nhau cùng với nhiều giáo viên, công nhân, viên chức, có sự tham gia của 7.000 người dân sống ở Sài Gòn. Họ đã đứng lên biểu tình đòi giặc trả tự do cho những học sinh, sinh viên đã bị bắt, đòi họ đảm bảo an toàn cho HS,SV có điều kiện đi học tiếp. Đoàn biểu tình kéo nhau đi biểu tình ở Nha học chính và Dinh thủ hiến. Tuy nhiên, đoàn biểu tình đã bị giặc đàn áp dã man bằng vũ khí, họ đã khiến những người dân ở đó phẫn nộ, cuộc xung đột chính thức bùng nổ.
Sự ra đời của Ngày truyền thống HS,SV Việt Nam
Tiếp nối diễn biến tại Nha học chính và Dinh thủ hiến, đoàn biểu tình kéo đến đưa đơn thỉnh nguyện. Bọn cảnh sát và lính đã đàn áp dã man đoàn biểu tình. Thái độ đó đã làm đám đông phẫn nộ và bùng nổ cuộc xung đột. Những người biểu tình dùng mọi thứ vũ khí có trong tay chống trả quyết liệt với lính Pháp, lính Âu Phi và cảnh sát Bình Xuyên. Nhiều em học sinh ngã gục trước sự đàn áp dã man. Tiêu biểu cho phong trào đấu tranh của thanh niên HS,SV này phải kể đến anh Trần Văn Ơn - người thanh niên tiêu biểu cho lòng yêu nước và ý chí đấu tranh bất khuất của HS,SV, sau khi đã dũng cảm hứng chịu những xô đẩy và dùi cui để che chở cho các em học sinh nhỏ tuổi hơn, anh đã bị trúng đạn. Anh hy sinh vào lúc 15 giờ 30 phút, chiều ngày 09/01/1950 khi chưa tròn 19 tuổi. Tại Sài Gòn, ngày 12/01/1950, đám tang của anh Trần Văn Ơn đã biến thành cuộc biểu tình thị uy của trên 5,0 vạn người đứng trên các hè phố tiễn đưa anh. Trước linh cữu anh là hương án có 02 câu viết bằng máu của học sinh: “Chết vì Tổ quốc, chết mà vẫn sống - Sống kiếp Việt gian, ô nhục muôn đời”.

Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Ơn (ảnh sưu tầm)
Với sự kiện lịch sử đó, noi gương và ghi nhận tinh thần đấu tranh bất khuất của anh Trần Văn Ơn và HS,SV trong những ngày đầu kháng chiến, Đại hội toàn quốc Liên đoàn Thanh niên Việt Nam lần thứ nhất vào tháng 02 năm 1950 tại Việt Bắc đã quyết định lấy ngày 09/01 hàng năm là Ngày truyền thống HS,SV Việt Nam.
Trải qua quá trình thành lập và phát triển, Hội Sinh viên tỉnh Đồng Nai có 07 đơn vị trực thuộc với tổng số hội viên 15.485/31.186 sinh viên (tỷ lệ tập hợp 49.65%), tổng số liên Chi hội là 53 Chi hội; công tác Hội và phong trào sinh viên tỉnh Đồng Nai tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm, đẩy mạnh phong trào “Sinh viên 5 tốt”, “Sinh viên Đồng Nai học tập và làm theo lời Bác”, “Sinh viên Đồng Nai với biển, đảo quê hương”... các hoạt động tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng đã trở thành nét đẹp của sinh viên Đồng Nai; lực lượng sinh viên tiếp tục là lực lượng nòng cốt và chủ đạo trong các hoạt động tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng, các phong trào có sức lan tỏa mạnh mẽ, thu hút các lực lượng xã hội cùng tham gia hưởng ứng. Nhiều hoạt động cụ thể, sát với thực tiễn, tình nguyện thường xuyên như: Ngày thứ bảy tình nguyện, Ngày Chủ nhật xanh, Chiến dịch “Xuân tình nguyện”, “Chiến dịch sinh viên tình nguyện Mùa hè", chương trình “Tiếp sức mùa thi – Tiếp sức đến trường”. Đặc biệt, thời gian qua Hội Sinh viên các cấp đã vận động trao học bổng, giải thưởng cho sinh viên, hỗ trợ sinh viên tiếp cận nguồn vốn tín dụng sinh viên; 100% Hội Sinh viên các trường triển khai tổ chức chương trình tư vấn hỗ trợ việc làm phối hợp cùng các doanh nghiệp, cơ sở nghề nghiệp, trung tâm giới thiệu việc làm, hỗ trợ hơn 70% sinh viên có việc làm sau khi ra trường.

Sinh viên tỉnh Đồng Nai với biển đảo quê hương
Nhân kỷ niệm 75 năm Ngày truyền thống HS,SV Việt Nam (09/01/1950-09/01/2025); HS,SV tỉnh Đồng Nai luôn kế tục và phát huy những truyền thống vẻ vang của các thế hệ cha anh, đó là truyền thống yêu nước nồng nàn, gắn bó với chế độ xã hội chủ nghĩa, trung thành với Đảng, với Nhân dân, tự hào về dân tộc và Bác Hồ kính yêu, về lực lượng vũ trang anh hùng, về Đoàn, về Hội. Đồng thời, là dịp để nhắc nhở các thế hệ HS,SV không ngừng sáng tạo, hiếu học, say mê nghiên cứu để vươn tới đỉnh cao của khoa học, công nghệ, văn học - nghệ thuật, thể dục thể thao … đạt nhiều thành tích cao trong học tập, rèn luyện.
Huỳnh Minh Đức