Tích cực huy động sự tham gia đóng góp của xã hội, nâng cao hiệu quả đầu tư để phát triển giáo dục và đào tạo (GD&ĐT.)

Trong những năm qua, các cấp ủy đảng, chính quyền trong tỉnh luôn quan tâm đầu tư phát triển GD&ĐT, đã đề ra nhiều chủ trương, giải pháp kịp thời nhằm triển khai đồng bộ công tác quy hoạch phát triển mạng lưới trường, lớp. Ưu tiên cân đối ngân sách, tranh thủ các nguồn lực, sự hỗ trợ, giúp đỡ của các tổ chức, cá nhân hợp pháp và các chương trình mục tiêu quốc gia để đầu tư xây dựng trường, lớp, cơ sở vật chất, trang thiết bị, các công trình phụ trợ bảo đảm kiên cố, đồng bộ, hiện đại đáp ứng nhu cầu dạy và học trên địa bàn tỉnh.

Công tác kiểm tra đánh giá và công nhận Trường Tiểu học Tín Nghĩa (xã Xuân Thiện, huyện Cẩm Mỹ) đạt chuẩn quốc gia, năm 2024

Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh tiếp tục quan tâm nâng cao chất lượng và phát triển giáo dục theo tinh thần Nghị quyết số 29-NQ/TW của Hội nghị lần thứ 6 BCH Trung ương (khóa XIII) "về tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045" với quan điểm “Đầu tư cho giáo dục là đầu tư phát triển, phải được ưu tiên đi trước trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội”. Bên cạnh đó, tỉnh đã đẩy mạnh thực hiện xã hội hóa giáo dục nhằm tăng thêm nguồn lực để đầu tư phát triển sự nghiệp GD&ĐT trên địa bàn tỉnh. Khuyến khích các doanh nghiệp thuộc tất cả các thành phần kinh tế tăng đầu tư kinh phí để xây dựng, phát triển hệ thống đào tạo trong doanh nghiệp nhằm trực tiếp phục vụ cho doanh nghiệp và Nhân dân trong tỉnh. Khuyến khích, vận động nhằm huy động nguồn lực từ người dân, doanh nghiệp, nhà đầu tư trong và ngoài nước để phát triển trường chất lượng cao ở các bậc học. Hàng năm, tỉnh Đồng Nai đều bố trí từ nguồn kinh phí sự nghiệp để trả lương cho cán bộ giáo viên; đầu tư cho các đơn vị xây dựng cơ sở vật chất trường lớp. Bên cạnh nguồn kinh phí từ ngân sách nhà nước, tỉnh cũng đã tích cực huy động kinh phí để tăng cường cơ sở vật chất trường học. Chỉ tính riêng trong năm 2023, dự toán tổng chi ngân sách cho giáo dục là gần 1.600 tỷ đồng chiếm 28,9%^[1] tổng chi thường xuyên của tỉnh; đáp ứng được yêu cầu thực tiễn nâng cao chất lượng, đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT trên địa bàn tỉnh. Hiện nay, tỉnh thực hiện quản lý tài chính giáo dục theo hình thức giao về đầu mối thống nhất, phân bổ ngân sách giáo dục phù hợp với nhu cầu thực tế của địa phương, đảm bảo cơ chế tự chủ của cơ sở giáo dục và đào tạo. Những năm gần đây, tỉnh rất quan tâm tập trung ngân sách nhà nước vào việc xây dựng, sửa chữa cơ sở vật chất trường học, đầu tư trang thiết bị dạy học, đào tạo, bồi dưỡng nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, đáp ứng đổi mới căn bản, toàn diện GD,ĐT và đáp ứng kịp thời, đầy đủ các chế độ, chính sách cho người dạy và người học. Trong đó, ưu tiên đầu tư cho cho các địa phương khó khăn, các địa phương có quy mô học sinh phát triển nhanh; đầu tư xây dựng trường học đạt chuẩn quốc gia để đủ điều kiện đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu xây dựng nông thôn mới; đầu tư phát triển cơ sở giáo dục nghề nghiệp đáp ứng yêu cầu đào tạo nhân lực chất lượng cao.

Ngoài ra, công tác xã hội hóa giáo dục, nhất là giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học cũng được tỉnh quan tâm đẩy mạnh nhất là ở cấp giáo dục mầm non; các nhà đầu tư đã thành lập nhiều trường mầm non có quy mô lớn, cơ sở vật chất, thiết bị dạy hiện đại, tập trung ở các khu đông dân cư, khu vực nhiều công nhân, tại đây đã hình thành nhiều nhóm trẻ độc lập tư thục. Đến nay, có 08 trường theo quy mô này và đang hoạt động hiệu quả^[2], hầu hết các trường mầm non được thiết kế xây dựng phù hợp với yêu cầu sử dụng, đáp ứng yêu cầu chăm sóc, giáo dục trẻ; các mô hình công ty, doanh nghiệp thành lập trường mầm non phục vụ con em của công nhân đã góp phần tích cực giảm áp lực cho các trường mầm non công lập. Các trường đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp ngoài công lập đã góp phần quan trọng trong việc đào tạo nguồn nhân lực của địa phương. Các chương trình, dự án giáo dục sử dụng nguồn vốn nước ngoài cũng được tỉnh khuyến khích đầu tư và đạt được kết quả khá tốt. Trong 10 năm qua, có 30 chương trình, dự án phát triển giáo dục do các tổ chức phi chính phủ nước ngoài tài trợ với kinh phí viện trợ là gần 1.030 triệu USD (khoảng 22,6 tỷ đồng). Các nguồn tài trợ tập trung xây dựng phòng học, góp phần cải thiện điều kiện cơ sở vật chất trường học, huy động học sinh ra lớp. Từ nguồn vốn ODA, trên địa bàn tỉnh điển hình có Trường cao đẳng Công nghệ quốc tế Lilama 2 được đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy nghề hiện đại; đủ tiêu chuẩn đào tạo các nghề trình độ cao đẳng theo chuẩn quốc tế, đào tạo giáo viên. Ngay từ năm 2015, Trường Đại học Lạc Hồng và Tập đoàn pháp nhân Mabuchi International Scholarship Foundation (viết tắt là MISF) đã ký bản Hợp đồng quản lý hoạt động nghiệp vụ Quỹ học bổng Mabuchi, nhằm thực hiện tình hữu nghị giữa Việt Nam và Nhật Bản cũng như để tạo cơ hội bình đẳng trong giáo dục thông qua việc cấp một khoản vay không lãi suất (còn gọi là “Học bổng tín dụng”)^[3]; Trường đại học Đồng Nai có nguồn vốn của tổ chức NIPPON FOUNDATION - Nhật Bản cho Dự án Giáo dục Trung học - Đại học cho người Điếc Việt Nam (thực hiện từ năm 2009). Số vốn khoảng 40.000 USD/năm. Đây là một Dự án quan trọng góp phần tạo điều kiện phát triển Trung tâm Nghiên cứu và thúc đẩy Văn hóa Điếc - Trường đại học Đồng Nai nói riêng và phát triển giáo dục cho người khiếm thính khu vực phía Nam nói chung.

Bên cạnh đó, việc thực hiện chương trình kiên cố hóa trường lớp cũng luôn là chủ trương được các cấp ủy đảng, chính quyền trong tỉnh quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo và đầu tư xây dựng cơ sở vật chất trường học theo hướng đạt chuẩn, kiên cố hóa, hiện đại đáp ứng yêu cầu đổi mới hình thức, phương dạy học và các hoạt động giáo dục. Từ năm 2014 đến nay, tỉnh đã xây dựng mới 214 trường học đạt chuẩn về cơ sở vật chất, đầy đủ các phòng chức năng, phòng học theo quy cách quy định; bàn ghế học sinh được trang bị theo thiết kế mới đáp ứng yêu cầu đổi mới hình thức, phương pháp dạy học trên lớp; tỷ lệ phòng học được xây dựng kiên cố tăng nhanh, cấp học mầm non là 88,8%, tiểu học là 98,7%, THCS là 97,2% và  THPT là 98,8%. Có thể khẳng định, với việc đổi mới chính sách, cơ chế tài chính, huy động sự tham gia đóng góp của xã hội và việc nâng cao hiệu quả đầu tư để phát triển GD&ĐT trên địa bàn tỉnh đã có nhiều chuyển biến tích cực; đã xây dựng, phát triển được các cơ sở giáo dục công lập đáp ứng được nhu cầu phát triển giáo dục của các địa phương tại các huyện, thành phố; phát triển được các loại hình trường ngoài công lập đáp ứng nhu cầu xã hội. Bên cạnh đó, tỷ lệ kiên cố hóa trường, lớp học của địa phương khá cao; từng bước hiện đại hóa cơ sở vật chất kỹ thuật, đặc biệt là hạ tầng công nghệ thông tin phụ vụ phát triển giáo dục địa phương; công tác giám sát, công khai, minh bạch việc sử dụng kinh phí phục vụ giáo dục cũng luôn được tỉnh quan tâm thực hiện hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của tỉnh, đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới.

Trần Chi