Ngày 10/4/2024, đồng chí Nguyễn Hồng Lĩnh, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy đã có buổi tiếp và làm việc với doanh nghiệp CT Strategies Hoa Kỳ (CTS) về việc đầu tư các khu thương mại tự do trên địa bàn tỉnh. Cùng tham dự có đồng chí Nguyễn Thị Hoàng, TUV, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Chánh Văn phòng Tỉnh ủy, Lãnh đạo các sở, ngành: Kế hoạch và Đầu tư, Công thương, Xây dựng, Tài nguyên và Môi trường, Giao thông Vận tải, Tài chính, Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh, Cục Hải quan, Cục thuế tỉnh. Về phía doanh nghiệp có đại diện doanh nghiệp CT Strategies Hoa Kỳ (CTS); Công ty CP Quốc tế Quang Điện; Công ty tư vấn Plus One.
Ông Trần Thoang, Giám đốc Công ty CT - Strategies Việt Nam trình bày tại buổi làm việc
Tại buổi làm việc, ông Trần Thoang, Giám đốc Công ty CT - Strategies Việt Nam (thuộc Công ty tư vấn chiến lược CT Strategies Hoa Kỳ) và các thành viên về việc khảo sát, đề xuất thành lập Khu thương mại tự do trên địa bàn tỉnh. Hiện nay CT - Strategies Việt Nam đang tập trung tư vấn đề xuất hình thành các khu thương mại tự do tại một số tỉnh thành như Hải Phòng, Quảng Trị, Quảng Ngãi...

Đại diện Công ty CP Quốc tế Quang Điện trình bày về một sản phẩm chip bán dẫn
Thương mại tự do là một hình thức thương mại quốc tế mà các hoạt động mua bán hàng hoá và dịch vụ được thực hiện mà không có bất kỳ rào cản nào như thuế quan, hạn ngạch hay các biện pháp kiểm soát hối đoái được áp đặt để cản trở sự di chuyển tự do của hàng hoá và dịch vụ giữa các quốc gia. Mục đích của thương mại tự do là tận dụng các lợi thế chuyên môn hóa quốc tế để tăng cường sự phát triển kinh tế và thúc đẩy hội nhập toàn cầu. Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) và Hiệp định chung về thuế quan và thương mại (GATT) là các tổ chức quốc tế đã được thành lập để thúc đẩy thương mại tự do trên toàn cầu. Ngoài ra, nhiều hiệp định khu vực khác như khu vực thương mại tự do, liên minh thuế quan, thị trường chung cũng tìm cách thúc đẩy tự do chương mại với tư cách mục tiêu chính sách của cộng đồng quốc tế.
Thương mại tự do (free trade) là hình thức thương mại giữa các quốc gia mà trong đó không có rào cản về thuế quan, phí nhập cảnh hoặc các hạn chế khác đối với hàng hóa và dịch vụ được trao đổi. Tất cả các quốc gia tham gia thương mại tự do cam kết tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ, bảo vệ môi trường và chấp nhận một số quy định và tiêu chuẩn chung về sản phẩm. Thương mại tự do được coi là cơ chế tốt nhất để khuyến khích sự phát triển kinh tế toàn cầu bằng cách tạo ra lợi ích cho các quốc gia tham gia, qua đó tăng cường sự cạnh tranh, nâng cao chất lượng sản phẩm, giảm giá thành, đẩy nhanh tăng trưởng kinh tế và tạo ra việc làm.

Đồng chí Lê Văn Thung, Cục trưởng Cục Hải quan trao đổi
Trên thế giới, mô hình khu thương mại tự do đã được thành lập ở nhiều quốc gia và có những ưu, nhược điểm khác nhau. Một số mô hình đi trước thành công là cơ sở cho Việt Nam nghiên cứu để triển khai thực hiện. Các đặc điểm của thương mại tự do bao gồm: Không có rào cản thương mại, thương mại tự do đòi hỏi không có rào cản trở để thúc đẩy sự di chuyển tự do của hàng hóa và dịch vụ giữa các quốc gia; Tự do chọn lựa, các công ty và người tiêu dùng có quyền tự do chọn lựa sản phẩm và dịch vụ từ bất kỳ nơi nào trên thế giới mà không bị giới hạn bởi các quy định chính phủ; Tính cạnh tranh, thương mại tự do khuyến khích tính cạnh tranh giữa các nhà sản xuất và cung cấp dịch vụ trong nước và quốc tế; Tăng trưởng kinh tế, tự do thương mại có thể giúp tăng trưởng kinh tế bằng cách tăng cường sản xuất, tăng thu nhập và tạo ra việc làm; Tính bền vững, thương mại tự do cần phải đảm bảo tính bền vững của việc sản xuất và tiêu thụ bằng cách giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường và đảm bảo quyền lợi của các lao động; Tăng trưởng trên toàn cầu, thương mại tự do có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trên toàn cầu bằng cách cho phép các quốc gia tận dụng các mối quan hệ thương mại hiệu quả hơn.

Đồng chí Bí thư Tỉnh ủy phát biểu tại buổi làm việc
Tuy nhiên, việc thành lập mô hình khu thương mại tự do tại Việt Nam đang là vấn đề mới, chưa có cơ sở để thực hiện. Việc triển khai sẽ bị vướng bởi hàng chục quy định của pháp luật, cần phải điều chỉnh. CT - Strategies Việt Nam kiến nghị được triển khai thí điểm mô hình nhưng từ ý tưởng đến thực tế còn nhiều việc phải làm.
Sau khi trao đổi, thảo luận, đồng chí Bí thư Tỉnh ủy giao UBND tỉnh và các đơn vị liên quan tiếp tục phối hợp với CT - Strategies Việt Nam và các đơn vị tư vấn nghiên cứu, tiếp cận sâu hơn về mô hình khu thương mại tự do, sự cần thiết của việc xây dựng Khu thương mại tự do trên địa bàn. Các lợi thế so sánh của Đồng Nai về hạ tầng, giao thông, kinh tế; tình hình thực tiễn trên thế giới, trong nước về mô hình này, tính khả thi để tiếp tục có các bước chuẩn bị tiếp theo.
Vân Anh